Fokker-orgel concertserie

Seizoen 2009-2010

zo 11 oktober 2009, 11.00 uur – 31-toons muziek aan 't IJ >>>

Organist Ere Lievonen, naast Joop van Goozen de nieuwe bespeler van het Fokker-orgel, zal tijdens dit concert fascinerende 31-toons muziek ten gehore brengen. Naast het feit dat er op het het Fokker-orgel nieuw werk zal klinken, waaronder de compositie Forma van Danny de Graan, zullen er werken klinken van oude meesters van de middentoon-stemming, waaronder een stuk gecomponeerd door de beroemde Amsterdammer Jan Pieterszoon Sweelinck. Tevens zullen deze ochtend stukken uit het historische repertoire van het instrument klinken, van o.a. Henk Badings en Ivan Wyschnegradsky.

zo 22 november 2009, 11.00 uur – De vijfde toon van Christiaan Huygens >>>

Tijdens dit bijzondere barokprogramma wordt, door middel van versieringen, enharmonisch toongebruik en barokimprovisaties, onderzocht wat voor effect het bestaan van een instrument als het Fokker-orgel zou hebben gehad op de muziek uit de tijd van Christiaan Huygens. Uit onderzoek is gebleken dat het gebruik van extra tonen/toetsen (om bij te kunnen stemmen) heeft geleid tot onconventioneel gebruik van chromatische microtonen door enkele componisten uit de 17de eeuw. Aan de hand van werken van componisten als Trabaci, Delusse, Huygens, Monteclair en Rossi zal barokensemble La Barca Leyden de muziekgeschiedenis zo nodig trachten te herschrijven. Bezetting: Raymond Honing - traverso, Valeria Mignaco - sopraan, Cees van der Poel - Fokker-orgel, Elske Tinbergen - barokcello.

zo 13 december 2009, 11.00 uur – Pimp My Organ! >>>

Het Fokker-orgel zal tijdens dit concert bestuurd worden door laptops. Verschillende
componisten, waaronder Marc Sabat, Danny de Graan, Rozalie Hirs en Jos Zwaanenburg zullen
een compositie voor het via MIDI bestuurbare Fokker-orgel componeren of met
live-elektronica gaan werken. Daarnaast wordt er een compositie van Conlon Nancarrow ten
gehore gebracht (mét elektronica en in een reinere stemming) en geïmproviseerd door
Hubert-Jan Hubeek op een digitale saxofoon (gekoppeld aan het Fokker-orgel). Het 31-toons orgel zal, via de nieuwste elektronische mogelijkheden, worden uitgebreid, opgepimpt en van gedaante veranderen.

zo 21 februari 2010, 11.00 uur – Guus Janssen beroert het Fokker-orgel >>>

Guus Janssen bespeelt en beroert het microtonale Fokker-orgel en maakt daarbij gebruik van zowel een 12-toons toetsenbord als het 31-toons klavier. Speciale gast is klarinettist/saxofonist David Kweksilber. Exclusief voor dit programma heeft Janssen enkele korte stukken en jazzthema’s voor het Fokker-orgel gecomponeerd, aan de hand waarvan hij onder meer de mogelijkheden van het improviseren met microtonaliteit zal beproeven. Als u wilt weten waar dit toe leidt en op zoek bent naar een ander geluid, dan moet u zeker komen luisteren naar dit spannende en onvoorspelbare concert!

zo 21 maart 2010, 11.00 uur – Nieuwe oogst/Oude meesters >>>

Organist Joop van Goozen, sinds de jaren negentig specialist in de bespeling van het Fokker-orgel, zal tijdens dit concert een interessante verzameling van zowel oude als nieuwe 31-toonsmuziek ten gehore brengen. Zo zullen er naast oude meesters van de middentoonstemming, ook beproefde stukken uit het vaste repertoire klinken, waaronder een werk van Peter Schat. Fluitist Jos Zwaanenburg, tevens bekend als componist en bespeler van de open-kleppenfluit, zal als gast samen met Joop van Goozen nieuw werk uitvoeren. Speciaal voor dit concert heeft Zwaanenburg een nieuwe compositie gemaakt.

zo 30 mei 2010, 11.00 uur – Hans Kox 80 jaar >>>

Ter gelegenheid van de tachtigste verjaardag van componist Hans Kox organiseert Stichting Huygens-Fokker in samenwerking met Muziekgebouw aan 't IJ een concert rond Kox' 31-toons oeuvre, waarin het Fokker-orgel een belangrijke rol speelt. Organist Ere Lievonen brengt onder andere de volgende werken van Hans Kox ten gehore: Larghetto voor 31-toonsorgel, drie epigrammen voor 31-toonsorgel, Passacaglia & Koraal en Capriccio voor twee violen en piano.

Seizoen 2010-2011

zo 10 oktober 2010, 11 uur – Organic Movements >>>
Tijdens dit concert zal organist Ere Lievonen, sinds de zomer van 2009 één van de twee vaste organisten van het Fokker-orgel, een aantal nieuwe 31-toonswerken ten gehore brengen. Onder andere de Vlaamse componist Bert Van Herck is gevraagd een nieuw stuk voor het Fokker-orgel te componeren. Naast stukken die voor een uitvoerder zijn gecomponeerd zullen er tevens nieuwe composities voor dit unieke instrument klinken die volledig door laptops worden uitgevoerd. Ook een combinatie van deze twee uitvoeringsmogelijkheden staat op het programma.

zo 28 november 2010, 11 uur – Microtonaliteiten >>>

Het Fokker-orgel zal een onderdeel vormen van een nieuw zevenkoppig ensemble voor microtonale muziek: Ensemble SCALA. Er zullen bestaande composities en wonderlijke arrangementen ten gehore gebracht worden, naast nieuw werk waarin gecomponeerde muziek regelmatig samengaat met geïmproviseerde muziek. De bezetting van het ensemble is Fokker-orgel, masterkeyboards, 31-toonsgitaar, altviool, dwarsfluit, klarinet en slagwerk. Een ensemble rond het Fokker-orgel, met specialisten op het gebied van microtonale muziek, dat de grenzen van de kleurrijke 31-toonsstemming opzoekt.

zo 19 december 2010, 11 uur – De ongetemperde bioscoop >>>

Dit concert brengt film en live muziek samen in een bioscoop van ongetemperde tonen. Het Fokker-orgel begeleidt live de Russische film AELITA, waarbij in de BAM Zaal slechts de filmbeelden en de orgelpijpen te zien zullen zijn. Spannende, dramatische en grappige scenes worden tijdens deze voorstelling kracht bijgezet door 12 of meer ongetemperde tonen van het 31-toonsorgel. Pianist en meesterimprovisator Hugo van Neck zal het Fokker-orgel bespelen.

zo 27 februari 2011, 11 uur – Pimp My Organ 2 >>>

Wegens groot succes in 2009, nu het vervolg op Pimp My Organ! Het gecomputeriseerde Fokker-orgel zal gedurende dit concert wederom bestuurd worden door laptops. Hiervoor zullen verscheidene componisten nieuwe werken componeren, al dan niet in combinatie met live-electronica. Daarnaast zal het aansturen via computers worden gecombineerd met het live bespelen van het 31-toonsorgel door een uitvoerder. Het 31-toonsorgel zal ook nu weer, via de nieuwste elektronische mogelijkheden, worden uitgebreid, opgepimpt en van gedaante veranderen!

zo 20 maart 2011, 11 uur – Boem Boe Bali! >>>

Gamelan is kenmerkend voor de Indonesische volksmuziek. 31-toonsmuziek is een typisch Nederlandse uitvinding die hier tot ontwikkeling is gebracht. In de 31-toonstemming van het Fokker-orgel liggen mogelijkheden om exotische melodieën en harmonieën weer te geven, zoals die worden toegepast bij de verschillende soorten gamelan. Zo kan de kwint in drieën gedeeld worden, wat neerkomt op de Balinese toonladder met 6/5 secunden. Deze klanken sluiten goed aan bij de pelog en slendro-stemmingen van metallofonen, gongketels en drums waaruit de Balinese en Javaanse gamelan onder andere bestaat. Een smeltkroes aan exotische klanken zal gedurende dit markante concert het resultaat zijn. Met o.a. Ere Lievonen – Fokker-orgel

zo 17 april 2011, 11 uur – 31-toonsmuziek boven 't IJ >>>

Organist Ere Lievonen zal hoog boven het IJ spannende en begoochelende 31-toons muziek ten gehore brengen. Naast het feit dat er op het Fokker-orgel gloednieuw werk zal klinken, waaronder een compositie van Wim de Ruiter, zullen er stukken van grote meesters van de oude muziek worden uitgevoerd. Deze werken werden in de middentoon-stemming gecomponeerd, een stemming waarop het Fokker-orgel is gebaseerd en waarbij de tonen niet op gelijke afstand van elkaar staan. Hierdoor kunnen er, in tegenstelling tot instrumenten die gebaseerd zijn op ons huidige getempereerde 12-toonssysteem, zuivere tertsen op gespeeld worden die men zeker gehoord moet hebben.

zo 15 mei 2011, 11 uur – Het Ariadne-project >>>
Een bijzonder cross-over concert met muziek van Claudio Monteverdi en tijdgenoten, alsook een werk van de jonge Berlijnse componist en luitist Andreas Arend op basis van Monteverdi's solo aria Lamento d'Arianna, het enige overgebleven deel uit zijn opera L'Arianna dat helaas verloren is gegaan. Op het programma staan composities van Girolamo Frescobaldi, Johann Hermann Schein, Claudio Monteverdi en anderen. Zij hielden zich deels bezig met bijzondere theorieën over muziek, zoals chromatiek, thematische coherentie en stemmingen, dat in die tijd leidde tot nieuwe doch aansprekende muziek.
met o.a. June Telletxea – sopraan, Andreas Arend – luit, Ere Lievonen – Fokker-orgel

Seizoen 2011-2012

zo 18 september 2011, 11 uur – El Hotel Eléctrico >>>
Pianist en meester-improvisator Hugo van Neck begeleidt op het Fokker-orgel onder meer de fascinerende film El Hotel Eléctrico van Segundo de Chomón uit 1908, met in de hoofdrollen actrice Julienne Mathieu en de regisseur zelf. Geestige, spannende en surrealistische scenes worden tijdens deze voorstelling van kleur voorzien door improvisaties op het 31-toonsorgel. De films zullen kort voor aanvang ingeleid worden door filmkenner Theodore van Houten.
m.m.v. Hugo van Neck – Fokker-orgel, Theodore van Houten – inleiding film

zo 16 oktober 2011, 11 uur – Carrillo versus Fokker >>>
De 96-toons Carrillo-piano en het 31-toons Fokker-orgel zullen gedurende dit concert muzikaal met elkaar strijden en optrekken. Dit zal zich uiten in een nieuw werk van een aanstormende componist, dat speciaal voor deze gelegenheid wordt gecomponeerd. De duidelijke strijd tussen de twee instrumenten zal zich tevens vertalen in een impro-battle, uitgevoerd door de musici Maarten van Veen en Ere Lievonen. Daarnaast zal er bestaand werk uit het repertoire van deze bijzondere microtonale instrumenten worden gespeeld.
m.m.v. Maarten van Veen – Carrillo-piano, Ere Lievonen – Fokker-orgel

zo 13 november 2011, 11 uur – Pimp My Organ 3 >>>
Voor het derde jaar op rij organiseert Stichting Huygens-Fokker samen met het Muziekgebouw Pimp My Organ! Het gecomputeriseerde Fokker-orgel zal ook nu weer opgepimpt en bestuurd worden door laptops, al dan niet aangevuld met live-electronica. Diverse componisten zullen speciaal voor deze gelegenheid nieuw werk componeren. Tevens zal het 31-toonsorgel vanuit Australië met de nieuwste digitale mogelijkheden via het internet worden bespeeld door componist/uitvoerder Warren Burt, die te zien zal zijn via een beamer.

zo 11 december 2011, 11 uur – Le Club Microtonal >>>
Tijdens dit concert zal het Fokker-orgel onderdeel zijn van Ensemble SCALA, een nieuwe zevenkoppige club musici die zich heeft gespecialiseerd in microtonale muziek. Gezamenlijk zullen zij een scala aan nieuwe klanken ten gehore brengen door de grenzen van de kleurrijke 31- en 24-toonsstemming te verkennen. Net als vorig seizoen zal het ensemble, naast nieuw gecomponeerd werk, beproefde microtonale stukken van oude meesters tot klinken brengen.
m.m.v. Raymond Honing - fluit, Michel Marang - klarinet, Manuel Visser - altviool, Stefan Gerritsen - 31-toonsgitaar, Keiko Shichijo - piano & keyboards, Ere Lievonen - Fokker-orgel, Adam Jeffrey - percussie

zo 11 maart 2012, 11 uur – Het geheim van de middentoon >>>
Organist Ere Lievonen zal, aan de hand van eigenzinnige oude en nieuwe muziek, het geheim van de middentoon ontrafelen. Zo zal de luisteraar een antwoord krijgen op de vraag waarom de middentoonstemming is verdwenen en hoe deze in de moderne tijd weer toegepast kan worden. Op het 31-toonsorgel zullen, naast een première van een bekende componist, middentonen klinken van de beroemde Italiaan Girolamo Frescobaldi en zijn tijdgenoten.
m.m.v. Ere Lievonen – Fokker-orgel

zo 20 mei 2012 – In memoriam Henk Badings >>>
Dit jaar herdenkt Stichting Huygens-Fokker het 25ste sterfjaar van Henk Badings (1907-1987). Zijn grote bijdrage aan het 31-toonsrepertoire, met in het bijzonder de stukken voor het Fokker-orgel, zal met dit concert eer worden aangedaan. Badings componeerde meerdere werken voor het Fokker-orgel maar ook voor vioolduo Bouw Lemkes en Jeanne Vos, die gespecialiseerd waren in de uitvoering van 31-toonsmuziek. Een dwarsdoorsnede van de beste microtonale werken van Henk Badings is in het programma van dit concert opgenomen.
m.m.v. Joe Puglia – viool, Clara Kim – viool, Ere Lievonen – Fokker-orgel