14 januari 2018 | Ensemble SCALA

Fokker-orgelconcert | 14-01-2018 - 11.00 uur | Kleine Zaal - Muziekgebouw aan 't IJ, Amsterdam

De Kunst van Nauwluisterendheid

Ensemble SCALA, met in de basis het 31-toonsorgel, komt ook dit seizoen weer met een nieuw programma vol microtonale klanken. De titel van dit concert wordt gedeeltelijk ontleend aan de in 1960 door professor Adriaan Fokker opgerichte Stichting Nauwluisterendheid, die in 1967 definitief van naam veranderde in Stichting Huygens-Fokker. Met de vreemdsoortige term ‘nauwluisterendheid’ doelde Fokker op de kleine toonsafstanden van het 31-toonssysteem waarbij de stemming nauw luistert, maar ook op het vermogen om deze tonen al luisterend goed te kunnen waarnemen. Dat is een kunst op zichzelf. Aan (het daarin gespecialiseerde) Ensemble SCALA de taak om composities met microtonen uit te voeren, zodat het publiek de kunst van nauwluisterendheid onder de knie kan krijgen. Op het programma staat een nieuw werk van de bekende Finse componist Juhani Nuorvala (1961). Nuorvala, die ondanks zijn toegankelijke klanken en bewegingen uitstekend gebruik weet te maken van microtonen in zijn muziek, is tevens als compositiedocent verbonden aan de Sibelius Academie in Helsinki. Verder staat onder andere de uitgestelde première van Arnold Marinissen (1966) gepland. Marinissen, die naast slagwerker en componist momenteel ook hoofd klassiek aan het Conservatorium van Amsterdam is, staat bekend om zijn voorliefde voor minimal music en percussieve klanken. Maar of dit ook in deze nieuwe compositie voor Ensemble SCALA te bespeuren zal zijn valt nog te bezien. Naast deze twee wereldpremières staan er op het programma werken voor diverse kleinere bezettingen die het gehele concert een fris en gevarieerd karakter zullen geven.

 

 

Ensemble SCALA

Raymond Honing, fluit

Michel Marang, klarinet

Manuel Visser, altviool

Stefan Gerritsen, 31-toonsgitaar

Anne Veinberg, Carrillo-piano & keyboards

Ere Lievonen, Fokker-orgel

Glenn Liebaut, percussie

 

 

Programma

Arnold Marinissen - Rapprochement (2017)    première

Steffen Krebber - Zerscheinen (2010)

Juhani Nuorvala - Marche fune`bre trice´simoprimale (2017)    première

Terry Riley - Aleph 2 (2012) (bewerking Ere Lievonen, 2015)

 

 

Arnold Marinissen over zijn nieuwe werk Rapprochement

Rapprochement: (especially in international affairs) an establishment or resumption of harmonious relations / a work for microtonal ensemble by Arnold Marinissen, written for Ensemble SCALA / Stichting Huygens-Fokker.

The core quartet of Marinissen’s Rapprochement consists of Carrillo piano, Fokker organ, meantone guitar, percussion; four instruments, each with its own highly individual world of tuning and intonation. The Carrillo piano, with its extremely fine tuning of 96 notes in an octave, offers a microscopic view on the inside of one octave. The 31 tones within the octave of the Fokker organ cater well for just intonation, and at the same time offer a rather distinct intonational flavour. The meantone guitar of Ensemble SCALA’s guitarist Stefan Gerritsen uses a selection of pitches from the Huygens-Fokker scale, allowing for enharmonic differentiation in most keys. Percussion, a family of instruments rather than an instrument, offers tunings that range from well-tempered to voluptuously rich, harmonically chaotic, fuzzy to the point of unrecognizable, or even completely random.

Marinissen gives each of the core instruments the space to speak for itself, in its own intonational language - at the same time inviting it to have a tranquil conversation with the others.

Although Rapprochement can be performed by the core quartet only, Marinissen composed two so- called shadow parts which allow a number of players to join in, mingle and parrot. The shadow players discreetly follow and double the core players, copy as well as they can their intonation and timing, and thus provide the core quartet with a a subtle and flexible instrumentation - a musical shadow.

The composition was supported by the Fonds Podiumkunsten.

 

Ondersteuning

Dit programma werd mede mogelijk gemaakt door: Prins Bernhard CultuurfondsAmsterdams Fonds voor de Kunst, Olga Heldring FondsGemeente Amsterdam (stadsdeel Oost) en Stichting Fonds voor de Geld- en Effectenhandel.


Tevens het SNS REAAL Fonds - nu Fonds 21 (renovatie Fokker-orgel), het Prins Bernhard Cultuurfonds (renovatie Fokker-orgel), het Muziekgebouw aan 't IJ en Stichting Huygens-Fokker.  Onze sponsors